ՀՀ-ում Ուկրաինայի նախկին արտակարգ եւ լիազոր դեսպան Ալեքսանդր Բոժկոն գրում է.
Այսօր ուրախ լուր ստացա, Վիննիցայից ինձ զանգահարեց իմ ընկեր Վիկտոր Մելնիկը և տեղեկացրեց, որ Վիննիցայի գրական ալմանախում տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի «Չարի վերջը» ոտանավոր հեքիաթն իմ թարգմանությամբ։ Վիկտորը, ինչպես ես, գեղարվեստական գրականության թարգմանիչ է։ Միայն թե նա թարգմանում է բուլղարերենից, լատվիերենից և լեհերենից: Տարեսկզբին մենք պատահաբար հանդիպեցինք, և ես պատմեցի, որ մի քանի տարի է, ինչ չեմ կարողանում տպագրել հայ ժողովրդական «Սասունցի Դավիթ» էպոսի և հայ գրականության դասական Հովհաննես Թումանյանի «Հեքիաթներ» իմ թարգմանությունները։ Նա շատ զարմացավ, քանի որ նրա կատարած բոլոր թարգմանություններն անմիջապես տպագրվում էն ուկրաիներեն՝ Բուլղարիայի, Լեհաստանի կամ Լատվիայի ֆինանսավորմամբ։ Ես բացատրեցի, որ Հայաստանն ավելի աղքատ է, քան նշված երկրները։ «Իսկ Ուկրաինայի հայկական համայն՞քը, — զարմացավ նա: Ախր, բոլորն ասում են, որ այն բավականին ազդեցիկ է Ուկրաինայի մյուս ազգային համայնքների համեմատությամբ»։ Ես պատասխանեցի, որ բազմիցս դիմել եմ Ուկրաինայի հայ մեծահարուստներին, աջակցություն խնդրել նաև Ուկրաինայի հայ համայնքի ղեկավարներից, բայց իզուր։ Վիկտորը շատ զարմացավ, քանի որ տպավորություն ուներ, որ հայերը հպարտանում են իրենց մշակույթով, պատմական անցյալով, իսկ իրականում պարզվում է հրաժարվում են աջակցելուց այնպիսի հրապարակումներին, որով իրենք կարող են հպարտանալ Ուկրաինայում։ «Դե լավ,- ասաց Վիկտորը,- ես կփորձեմ գոնե մի փոքր օգնել քեզ»: Քո թարգմանած մի գործ տուր , գուցե տպեմ Վիննիցայում։ Չնայած սա առանձին գիրք չէ, բայց վերջ ի վերջո մեկը կարդա»: Անկեղծ ասած, չէի սպասում, որ ստացվի, թե Վիկտորը կկարողանա տպագրել իր քաղաքում, քանի որ այնտեղ տպագրվում են հիմնականում իրենց հեղինակները: Այնուամենայնիվ, ես ընտրեցի Հովհաննես Թումանյանի ոտանավոր հեքիաթը, որը գիտի գրեթե յուրաքանչյուր հայն, այն մասին, թե ինչպես է խորամանկ ու նենգ Աղվեսը ցանկանում տիրանալ կկվի փըչակին, որում նա մեծացրել է իր փոքրիկ ճտերին։ Բացի այդ, դա ակտուալ է ուկրաինացիների համար, քանի որ ագահ Աղվեսը դա փաստորեն ագրեսիվ Ռուսաստան է, որը ցանկանում է նվաճել Ուկրաինան։ Վիկտորին նույնպես դուր եկավ հեքիաթը և իմ թարգմանությունը։ Եվ ահա պարզվում է նա հավատարիմ մնաց իր խոսքին, ի տարբերություն այն ուկրաինահայերի, ովքեր հանդիպելով ինձ, թփթփացնում են ուսիս ու լսելով իմ հայերենը, ասում են. «Ապրե՝ս» և միայն խոստանում են օգնել։ Ի նշան երախտագիտության՝ Վիկտորին կոնյակ եմ խոստացել: Մի խոսքով, սիրելի բարեկամներ, շատ ուրախ եմ, որ հանճարեղ Հովհաննես Թումանյանն, թեկուզ դժվարությամբ, ճանապարհ է հարթում դեպի իր ուկրաինացի ընթերցող։ Բայց մյուս կողմից, դառնություն եմ զգում, որ ուկրաինահայութունն այնքան անտարբեր է իրենց նախնիների մշակութային և հոգևոր ժառանգության նկատմամբ:
